Tác giả: Tô Nhuyễn
Căn nhà cấp bốn mái ngói rêu phong nằm lọt thỏm giữa làng quê nghèo lúc nào cũng chìm trong vẻ trầm mặc, nhưng đêm Giao thừa năm ấy lại mang một thứ tĩnh lặng đặc quánh đến ngột ngạt. Gió bấc từ ngoài đồng trống rít từng hồi qua khe cửa gỗ mục, mang theo cái lạnh cắt da cắt thịt của những ngày cuối đông.
Trên chiếc bàn gỗ mòn vẹt, mâm cỗ cúng gia tiên đơn sơ chỉ có đĩa giò lụa nhỏ, bát canh măng mọc đã nguội ngắt và dĩa xôi gấc đỏ sẫm. Cả nhà ngồi quây quần bên nhau nhưng không một ai cất lời. Không khí nặng nề giống như một khối chì đè nặng lên lồng ngực từng người, khiến nhịp thở cũng phải thật khẽ khàng để tránh làm vỡ vụn sự mong manh của không gian.
Hải ngồi nép ở một góc khuất, ánh mắt vô hồn nhìn chằm chằm vào đốm lửa nhỏ còn sót lại trong chiếc lò sưởi đất nung dưới gốc bếp. Trong đầu cậu lúc này chỉ duy nhất một ý nghĩ cuồng loạn: trốn chạy.
Những món nợ ngoài xã hội do sự bồng bột, thói kiêu ngạo và những canh bạc ảo tưởng đã đẩy gia đình vào bước đường cùng. Chỉ vì sự ích kỷ của cậu mà căn nhà này suýt bị xiết nợ, khiến người bố cả đời lam lũ phải đột quỵ ngã quỵ ngay giữa sân chỉ cách đây vài tháng.
Hải cảm thấy bản thân mình giống như một vết nhơ không thể tẩy xóa, một gánh nặng nghìn cân đè ép lên đôi vai gầy guộc của mẹ và tấm lưng còng của anh trai.
Khi tiếng chuông từ chiếc đồng hồ treo tường điểm nhịp dồn dập báo hiệu thời khắc chuyển giao giữa năm cũ và năm mới, Hải lặng lẽ đứng dậy. Cậu bước về phòng, khoác vội chiếc áo khoác phao cũ kỹ và vác chiếc ba lô đã nhét đầy quần áo cũ cùng toàn bộ số tiền lẻ ít ỏi vét sạch trong túi.
Cậu định bụng sẽ đi thật xa, đến một thành phố phương Nam nào đó ẩn mình làm thuê trả nợ, tuyệt đối không bao giờ quay lại để làm khổ những người thân yêu thêm nữa. Bước chân cậu rén rén, sợ làm phát ra bất kỳ tiếng động nào đánh thức sự chú ý của mọi người.
Thế nhưng, khi vừa đặt tay lên then cửa chính để đẩy ra ngoài khoảng sân tối mịt, Hải khựng lại.
Ngay dưới hiên nhà, bóng dáng quen thuộc của bố đang ngồi lặng lẽ trên chiếc ghế mây cũ kỹ. Ông Nam mặc chiếc áo len sờn vai, đôi chân đi lại tập tễnh sau cơn tai biến đang duỗi thẳng ra phía trước. Ánh mắt ông đăm đăm nhìn vào màn đêm u tịch ngoài ngõ, nơi những bông hoa pháo vụt sáng từ đằng xa rồi tắt ngấm trên bầu trời xám xịt.
Hải chết trân tại chỗ, trái tim thắt lại như có ai bóp nghẹt. Cậu tưởng bố đã đi ngủ từ lâu, không ngờ giờ này ông vẫn ngồi đó như một bức tượng đài hoài niệm canh giữ sự bình yên cho ngôi nhà nhỏ.
Ông Nam không hề quay đầu lại, nhưng dường như tiếng động dù là nhỏ nhất của con trai cũng không qua được thính giác nhạy bén của người từng trải qua sương gió cuộc đời.
Ông chậm rãi giơ bàn tay run rẩy, gầy guộc, trên đó cầm một củ khoai nướng nóng hổi vừa được vớt ra từ tro tàn bếp lửa. Lớp vỏ khoai cháy xém phảng phất mùi thơm ngọt lịm đặc trưng của vùng quê nghèo giữa đêm đông giá rét.
Giọng ông Nam cất lên, khàn đục, trầm đắng và vọng vào không gian tĩnh mịch như tiếng thở dài của thời gian: "Ăn đi rồi hãy đi. Đi đâu thì đi, đường đời có vấp ngã thế nào thì cái nhà này vẫn là chỗ để quay về. Bố mẹ già rồi, không giận tụi mày mãi được đâu con ạ."
Câu nói ấy giống như một nhát dao cứa thẳng vào lớp vỏ bọc kiên cường giả tạo mà Hải cố gồng lên mang vác suốt bao tháng ngày trốn chạy. Nước mắt cậu trào ra, nóng hổi và cay xè khóe mi.
Đúng lúc đó, anh cả Quân bước ra từ góc tối của hành lang, mang theo hơi ấm của phòng trong. Anh lặng lẽ tiến đến bên cạnh em trai, đặt mạnh bàn tay vững chãi lên vai Hải, nở một nụ cười hiền lành nhưng đầy kiên định: "Nợ thì anh em mình cùng cày, trả dần rồi cũng hết. Quan trọng là từ nay mày phải sống đàng hoàng lại, đừng bao giờ nghĩ đến chuyện trốn chạy nữa."
Khoảnh khắc đó, lớp vỏ bọc tội lỗi, sự ích kỷ và sự lạnh lẽo cô độc đóng băng trong lòng Hải suốt bao lâu nay bỗng vỡ òa thành trăm mảnh. Cậu không thể kìm nến thêm được nữa, đôi chân khuỵu xuống, quỳ sụp ngay trước mặt bố trên nền gạch hoa lạnh ngắt.
Cậu ôm chầm lấy đôi chân gầy gò của ông Nam, khóc nấc lên từng hồi như một đứa trẻ thơ lạc lối vừa tìm thấy mẹ. Những giọt nước mắt hối hận, tủi nhục và biết ơn cứ thế tuôn trào, xả sạch những vết thương lòng sâu hoắm.
Ông Nam cúi xuống, bàn tay thô ráp, chai sạn vì cuốc cày năm xưa nhẹ nhàng xoa đầu đứa con trai út. Trong tiếng gió bấc gầm rít ngoài hiên, ngọn lửa hồng từ bếp tro tàn dường như bùng lên ấm áp hơn, sưởi ấm tâm hồn của những con người sau cơn giông bão cuộc đời.
