Bầu không khí trong ngôi nhà cổ đặc quánh lại như một khối thạch lạnh ngắt. Ánh đèn tuýp trên trần nhà chớp nháy liên hồi rồi vụt tắt hoàn toàn, đẩy hai mẹ con Thủy vào màn đêm đen kịt. Tiếng đập cửa rầm rầm ngoài hiên cùng những tiếng bước chân lê lết quanh quẩn ở phòng khách đã ngớt, nhường chỗ cho một sự tĩnh lặng đến rợn tóc gáy.
Thủy ôm chặt cu Bi vào lòng, nhịp thở của cả hai mẹ con dồn dập hòa vào nhau trong bóng tối. Cậu bé vùi mặt vào ngực mẹ, khóc nấc lên từng tiếng nghẹn ngào vì sợ hãi.
Dù sợ đến tột độ, nhưng bản năng bảo vệ con đã vực Thủy đứng dậy. Cô nhớ đến mâm cúng cô hồn ngoài sân và chiếc bánh khảo mà thằng bé đã lén ăn. Trong dân gian có câu: *"Đồ cô hồn đã cúng, động vào tức là vướng nợ âm; kẻ ăn mồi sẽ bị vong linh bắt hồn thế mạng"*. Nhưng Thủy là người thực tế, cô không tin vào ma quỷ thuần túy cho đến khi ký ức của chính cô bị đánh cắp một cách quái đản.
Vừa rồi, trong khoảnh khắc hoảng loạn, cô chợt nhận ra mình đã quên mất sự tồn tại của một người – một người mà rõ ràng chỉ chiều qua thôi họ vẫn còn ngồi chung mâm cơm. Đó là ai? Càng cố gạt lớp sương mù trong đầu, Thủy càng cảm thấy lồng ngực thắt lại đau đớn.
"Bi này, con ở yên trong góc phòng, không được cử động hay phát ra tiếng động, nghe lời mẹ chưa?" Thủy thì thầm vào tai con trai, giọng kiên quyết dẫu đôi chân đang run lẩy bẩy.
Cô nhẹ nhàng gỡ tay con ra, mò mẫm trong bóng tối để tìm chiếc đèn pin để bàn. Khi ánh sáng vàng yếu ớt bừng lên, Thủy hít một hơi thật sâu, cầm chiếc đèn pin bước ra ngoài hành lang.
Mục tiêu của cô không phải là ra ngoài cửa chính đối mặt với thứ đang gõ cửa, mà là đi thẳng xuống gian nhà ngang – khu vực nhà kho cũ gắn liền với phần nền móng nguyên thủy của ngôi nhà cổ từ thời ông bà để lại.
Mỗi bước chân của Thủy trên nền gạch hoa cũ kỹ phát ra tiếng động lạo xạo. Khi cô tiến đến gần khu vực góc bếp nối liền với nhà kho, cô sững người lại.
Dưới luồng sáng của chiếc đèn pin, mảng nền gạch Bát Tràng ở góc nhà vốn dĩ phẳng phiu giờ đây lại bị bật tung lên một góc. Những viên gạch vỡ nát nằm ngổn ngang, để lộ ra một khoảng đất đen sì bên dưới, bốc lên mùi ẩm mốc nặng nề và một thứ mùi tanh ngòn ngọt đến gai người.
Thủy run rẩy tiến lại gần, rọi thẳng ánh đèn xuống cái hố vừa được đào bới.
Nằm gọn lỏn dưới lớp đất sâu chừng một mét là một chiếc tiểu sành cũ kỹ đã nứt vỡ một góc, bên trong lấp ló những mảnh vải mục và... một bộ xương người hoàn chỉnh. Điều khiến Thủy kinh hãi tột độ là chiếc vòng tay bằng bạc khắc hoa văn tinh xảo đeo trên cổ tay bộ hài cốt – chiếc vòng mà chính chồng cô, anh Hùng, vẫn thường đeo lúc sinh thời khi nhắc về người anh trai cả đã "bỏ xứ đi làm ăn xa từ hơn hai mươi năm trước" mà gia đình chưa từng tìm thấy thi thể!
Ánh sáng đèn pin chao đảo trên tay Thủy. Một ký ức bị phong ấn bỗng chốc vỡ òa trong tâm trí cô như thủy triều vỡ đê.
Không có chuyện anh trai chồng bỏ xứ đi xa nào cả. Hơn hai mươi năm trước, trong trận lụt lịch sử nhấn chìm ngôi làng, chính ông nội chồng và bố chồng cô vì tranh chấp phần đất hương hỏa của gia tộc đã nhẫn tâm ra tay sát hại người anh cả, rồi hòng giấu tội ác bằng cách chôn thi thể ngay dưới nền nhà cổ này, dựng lên câu chuyện "bỏ trốn" để qua mặt làng xóm.
Và người đàn ông mang tên anh cả ấy, suốt bao nhiêu năm qua, linh hồn vẫn vất vưởng trong căn nhà này, chịu đựng sự lạnh lẽo của đất đá và sự lãng quên tàn nhẫn của chính người thân ruột thịt.
Hôm nay, đúng vào đêm Rằm tháng Bảy – ngày cửa âm phủ mở, khi cu Bi vô tình ăn chiếc bánh khảo trên mâm cúng và vô tình "chạm" vào tần số âm dương, vong linh oan khuất ấy mới tìm cách trở về để nhắc nhở người sống đòi lại công bằng, lật tẩy bộ mặt thật của tội ác được che đậy dưới danh nghĩa gia phong.
"Thủy ơi... trả lại công bằng cho anh..."
Giọng nói khàn đục lúc nãy lại vang lên ngay sau lưng Thủy, sát sạt đến mức cô có thể cảm nhận được luồng hơi lạnh buốt phả vào gáy mình.
Thủy quay phắt người lại, nước mắt tuôn rơi giàn giụa trên má. Cô không còn sợ hãi nữa, thay vào đó là sự xót xa và nghẹn ngào. Cô quỳ sụp xuống bên cạnh cái hố sâu, giọng nghèn nghẹn cất lên giữa bóng tối:
"Em xin lỗi... Em không biết... Tụi em không hề hay biết gì về tội ác của người xưa... Anh hãy tha lỗi cho mẹ con em, và tha lỗi cho cháu..."
Thủy với tay lấy chiếc vòng bạc trên bộ hài cốt, ôm chặt nó vào lòng, thề thốt bằng cả sự chân thành: "Em thề... sáng mai, em sẽ báo công an, lập bàn thờ cúng bái tử tế, đưa anh đi chôn cất nơi mồ yên mả đẹp. Đừng bắt đứa trẻ đi, nó vô tội..."
Khoảnh khắc Thủy vừa dứt lời, không gian xung quanh bỗng chốc trở nên tĩnh lặng tuyệt đối.
Ngọn gió lạnh thốc qua cửa sổ đột ngột ngừng lại. Luồng khí ám ảnh đè nặng lên ngôi nhà từ đầu buổi tối tiêu tan trong chớp mắt, nhường chỗ cho sự ấm áp nhẹ nhàng của hơi thở con người. Từ trong phòng ngủ, tiếng khóc của cu Bi nhỏ dần rồi im bặt.
---
Sáng hôm sau, ánh nắng vàng rực rỡ của ngày mười sáu tháng Bảy chiếu rọi khắp sân gạch ngôi nhà cổ, xua tan hoàn toàn màn sương u ám của đêm qua.
Công an xã và đội hình sự đã có mặt tại hiện trường sau cuộc điện thoại tự thú và trình báo của Thủy. Dưới sự chứng kiến của chính quyền địa phương, phần nền gạch nhà kho được khai quật hoàn toàn, đưa bộ hài cốt của người anh cả lên ánh sáng mặt trời sau hơn hai mươi năm vùi lấp trong oan ức.
Anh Hùng – chồng Thủy, người hoàn toàn không hay biết gì về tội ác của thế hệ trước bàng hoàng quỳ sụp trước di cốt của anh trai, nước mắt đầm đìa hối hận.
Chiều hôm đó, một mâm cúng giải oan được lập trang nghiêm ngay trước hiên nhà. Không còn bầu không khí rợn ngợp hay những điềm gở quái đản, ngôi nhà cổ trở lại vẻ bình yên vốn có. Thủy đứng nhìn ra khoảng sân ngập nắng, siết nhẹ tay con trai. Cô hiểu rằng, truyền thống và sự thành kính trong gia đình không chỉ nằm ở mâm cúng mâm cao cỗ đầy mỗi dịp rằm, mà quan trọng nhất là sự tôn trọng đối với sự thật, nhân quả và tình người ở cõi dương gian này.
