Năm mười bảy tuổi, tôi ghét bà Liên.
Không phải loại ghét mơ hồ. Mà là loại ghét có danh sách dài những lý do cụ thể mà tôi hay liệt kê trong đầu mỗi khi nhìn thấy bà ấy đứng trong bếp nhà mình — bếp của mẹ tôi, dù mẹ tôi đã mất ba năm trước.
Lý do một: bà ấy sắp xếp lại đồ đạc trong bếp. Cái chảo gang của mẹ tôi bị để vào góc khuất.
Lý do hai: bà ấy không nấu canh chua theo cách của mẹ tôi. Bà ấy cho thêm cà chua, mẹ tôi không bao giờ cho cà chua.
Lý do ba: bà ấy gọi bố tôi là "anh" theo kiểu của người vợ, và nghe rất tự nhiên, và điều đó làm tôi khó chịu theo cách tôi không giải thích được.
Lý do bốn, năm, sáu... danh sách dài lắm.
Bà Liên về nhà tôi vào tháng Chín, sau đám cưới nhỏ chỉ có họ hàng gần. Tôi không khóc ở đám cưới đó. Tôi đứng thẳng, mặc bộ đồ bố chọn, và nhìn thẳng vào một điểm trên tường suốt buổi lễ.
Tối đó tôi vào phòng, đóng cửa, và khóc. Không phải vì buồn. Vì tức. Vì cảm giác như có gì đó của mẹ vừa bị xóa đi, dù tôi biết logic đó không đúng.
Bà Liên không cố gắng làm thân với tôi ngay từ đầu. Đó là điều duy nhất tôi không ghét được.
Bà ấy không gõ cửa phòng tôi để hỏi han. Không mua quà. Không nấu món tôi thích rồi khoe. Bà ấy chỉ... ở đó. Làm việc nhà, nấu ăn, hỏi bố tôi về công việc, đi ngủ.
Như thể bà ấy biết rằng tôi cần thời gian, và bà ấy sẵn sàng chờ.
Điều đó làm tôi khó chịu theo một cách khác.
Tháng mười, bố tôi đi công tác một tuần. Lần đầu tiên tôi và bà Liên ở nhà với nhau không có bố.
Tôi ăn tối trong phòng. Bà ấy không bình luận.
Ngày thứ ba, tôi xuống bếp lấy nước lúc mười một giờ đêm. Bà Liên đang ngồi ở bàn ăn, đọc sách, uống trà.
Chúng tôi nhìn nhau.
"Con muốn uống gì không?" bà ấy hỏi, giọng bình thường như hỏi người quen.
"Nước lọc thôi," tôi nói.
Tôi lấy nước. Bà ấy quay lại sách.
Tôi định đi lên, nhưng dừng lại.
"Bà đọc sách gì vậy?" tôi hỏi, không biết tại sao.
Bà ấy giơ lên bìa sách. Một cuốn tiểu thuyết tôi đã đọc năm lớp mười.
"Con đọc rồi," tôi nói.
"Hay không?"
"Hay. Nhưng kết thúc buồn."
Bà ấy gật đầu. "Tôi đang đến đoạn giữa. Chưa biết kết thúc thế nào."
"Bà sẽ biết khi nào đọc xong."
Tôi lên phòng.
Đó là cuộc trò chuyện đầu tiên của chúng tôi. Ngắn, về một cuốn sách, không có ý nghĩa gì đặc biệt.
Nhưng tôi nằm trên giường và nhận ra — danh sách lý do ghét của tôi không có lý do nào về bản thân bà ấy.
Tất cả đều là về mẹ tôi.