Bốn người thanh niên khiêng quan tài thở dốc, buông tay đứng dạt sang một bên với vẻ mặt hoang mang tột độ. Cỗ quan tài xoan đào nằm bất động trên hai con ngựa gỗ, vững chãi và nặng trịch như một khối đá nguyên khối được đúc liền với nền nhà. Không gian trong gian nhà chính bỗng chốc rơi vào một sự tĩnh lặng đáng sợ, ngột ngạt đến mức người ta có thể nghe rõ tiếng tim đập thình thịch trong lồng ngực của từng người.
Anh Cả Đức hằn học bước lên, quệt mồ hôi trên trán rồi trừng mắt nhìn bốn người khiêng hòm, lớn tiếng quát tháo để che giấu sự bất an trong lòng: "Mấy cậu ăn cơm không no hay sao mà đến cái hòm cũng không nhấc lên nổi hả? Hay định làm trò mèo để vòi thêm tiền công phúng điếu của gia đình?"
"Anh Đức ăn nói cho cẩn thận nhé!" Anh trưởng nhóm khiêng hòm bực tức đáp trả, mặt đỏ gay vì tự ái. "Bọn tôi làm nghề này mười mấy năm, qua tay không biết bao nhiêu cụ ông cụ bà rồi. Nặng nhẹ thế nào tụi tôi ước lượng được hết. Cỗ hòm này lúc đầu rõ ràng rất nhẹ, nhưng vừa rồi... vừa vặn đúng lúc cô út khóc rớt nước mắt vào ván thiên, nó bỗng nặng như dính chặt xuống đất. Thần thánh phương nào cũng thấy lạ, anh không tin cứ tự ra mà khiêng thử xem!"
Nghe đến câu *“vừa lúc cô út khống rớt nước mắt vào ván thiên”*, sắc mặt anh Đức bỗng chốc biến đổi liên hồi. Anh ta quay sang lườm nguýt cô út Linh đang đứng nép mình ở góc tường với ánh mắt sắc như dao cau.
Cô út Linh run bần bật, hai tay ôm chặt lấy vành khăn tang trắng toát, nước mắt lại chực trào ra nhưng không dám phát ra tiếng khóc. Cô lắp bắp thanh minh: "Em... em có cố ý đâu... Tại anh chị ép uổng chuyện đất đai, lại thêm cái di chúc bất công quá nên em mới tủi thân..."
"Câm mồm!" chị Hai Thủy từ nãy đến giờ đứng khoanh tay quan sát bỗng hầm hầm bước tới, chỉ tay thẳng vào mặt em út mà chì chiết. "Di chúc của mẹ rành rành ra đó! Mẹ để lại hai sào ruộng mặt tiền cho anh Cả lo việc hương khói, phần đất nhà ngang cho tôi để buôn bán, còn con út được chia một khoản tiền mặt tiết kiệm là sòng phẳng nhất rồi! Mày cứ tiếc rẻ căn nhà cổ này làm gì, hay mày tính cướp trắng luôn để đem bán lấy tiền ăn chơi hả?"
"Chị nói dối!" Linh thét lên, sự uất ức dồn nén bấy lâu nay bùng nổ. "Trước khi mất một tuần, mẹ rõ ràng đã gọi riêng em vào phòng và hứa sẽ để lại toàn bộ căn nhà ngang và mảnh vườn phía sau cho em vì em ở cùng chăm sóc mẹ lúc ốm đau! Tờ di chúc mà anh Cả đưa ra hôm qua chắc chắn là bản giả do anh chị ép mẹ ký lúc cụ lú lẫn!"
"Mày... mày dám ăn nói hồ đồ!" Anh Cả Đức giận tím mặt, giơ tay định tát cho cô út một cái bạt tai vì dám vạch trần bộ mặt thật trước mặt đông đủ họ hàng và thợ thầy.
"Đủ rồi!"
Một tiếng quát trầm đục nhưng uy lực vang lên, cắt đứt ngay cuộc cãi vã hỗn loạn. Hạo bước đến giữa phòng, ánh mắt sắc sảo đảo qua ba anh em nhà họ Vũ. Không gian bỗng chốc chùng xuống trước sự điềm tĩnh và bề thế của người thợ khâm liệm.
Hạo chậm rãi bước lại gần cỗ quan tài, đưa tay chạm nhẹ vào bề mặt ván gỗ xoan đào — nơi giọt nước mắt của cô út Linh lúc nãy vừa rơi xuống. Dấu vết ẩm mỏng vẫn còn mờ mờ trên thớ gỗ mịn. Anh khẽ thở dài, cất giọng đều đều: "Anh Đức, chị Thủy, cô út nói không hẳn là không có căn cứ. Trong tang gia, người chết chưa hạ huyệt mà con cái đã cãi vã, tranh đoạt tài sản, lại thêm giọt lệ oán hận rơi trúng quan tài... thì linh hồn cụ Tư làm sao nhắm mắt xuôi tay được. Cỗ quan tài này nặng ngàn cân không phải vì gỗ nặng, mà vì nó đang bị gánh nặng bởi sự bất công và lòng tham của những kẻ sống."
"Thầy... thầy Hạo đừng có nói mấy điều mê tín dị đoan ở đây!" Anh Đức chột dạ, cười gượng gạo để che đậy sự hoảng hốt. "Di chúc có luật pháp và chính quyền xác nhận hẳn hoi, làm sao có chuyện giả mạo được. Chắc tại lúc nãy bọn thợ khiêng không đúng nhịp nên mới thế thôi."
Hạo nhìn thấu tâm can của anh Cả qua ánh mắt láo liên, nhưng anh không tranh cãi thêm. Anh biết, để hóa giải hiện tượng "giọt lệ rơi quan" này, không có cách nào khác ngoài việc tìm ra sự thật đằng sau tờ di chúc và trả lại sự công bằng cho người quá cố.
"Được rồi, nếu anh Đức tự tin tờ di chúc đó là thật, vậy thì trước mặt linh cữu cụ Tư đây, anh hãy mở nó ra đọc lại một lần nữa cho mọi người cùng nghe xem có uẩn khúc gì không," Hạo điềm đạm đề nghị.
Anh Đức cứng họng, mồ hôi bắt đầu túa ra đầm đìa ở cổ áo. Chị Hai Thủy bên cạnh cũng biến sắc, vội vàng kéo tay anh trai ra hiệu từ chối. Sự chần chừ và hoảng loạn của hai anh em đã tố cáo toàn bộ sự thật trước mắt mọi người trong họ tộc đang đứng vây quanh xem xét.
Mặc kệ sự phản đối của anh Cả và chị Hai, Hạo bước thẳng vào gian trong — nơi đặt chiếc tủ gỗ cá nhân của cụ Tư — để tìm kiếm manh mối.
Đêm hôm đó, sau khi đám tang trôi qua những giờ phút căng thẳng ban ngày, màn đêm buông xuống trùm lên ngôi làng ven sông một màu đen đặc quánh. Trừ mấy người họ hàng già cả ngủ ở gian ngoài, anh Đức, chị Hai Thủy và cô út Linh đều được bố trí nằm nghỉ ở gian bên.
Hạo không về nhà. Anh xin phép ở lại phòng trực chính để canh nhang khói cho linh cữu.
Đồng hồ trên tường vừa dịch chuyển qua mốc hai giờ sáng. Không gian chìm trong sự tĩnh mịch tuyệt đối, chỉ có tiếng gió lùa qua mái ngói âm dương và tiếng dế kêu rả rích ngoài bờ ao.
Đột nhiên, từ phía khu vực gian trong, một âm thanh lạ vang lên: *Cạch... cạch... lách cách.*
Hạo đang ngồi nhắm mắt dưỡng thần trên chiếc ghế mây liền mở bừng mắt. Anh lặng lẽ đứng dậy, bước từng bước nhẹ nhàng không một tiếng động, nép mình vào cột nhà để quan sát hướng phát ra âm thanh.
Trong ánh sáng mập mờ của ngọn đèn dầu, một bóng người đang lom khom trước chiếc tủ gỗ của cụ Tư. Đó là anh Cả Đức. Hắn ta đang dùng một chiếc tua-vít nhỏ để cạy tung lớp hậu tủ — nơi cụ Tư thường cất giấu những giấy tờ quan trọng nhất mà không một ai trong gia đình hay biết.
*Cộp.* Tấm ván hậu tủ bung ra. Anh Đức mừng rỡ thò tay vào trong, lôi ra một chiếc hộp sắt tây đã rỉ sét theo năm tháng. Hắn ta lật đật mở nắp hộp, lấy ra một tệp giấy ngả màu vàng úa.
"Hừ, tưởng giấu ở đâu kỹ lắm, cuối cùng vẫn rơi vào tay tao..." anh Đức lẩm bẩm cười đắc ý, lật từng trang giấy dưới ánh đèn pin nhỏ.
Nhưng nụ cười trên môi hắn chưa kịp nở trọn vẹn thì bỗng đông cứng lại. Ánh mắt hắn trợn trừng nhìn vào dòng chữ viết tay run rẩy nhưng vô cùng rành mạch ở trang cuối cùng của tờ giấy. Đó không phải là bản di chúc chia đất đai cho con trưởng hay con thứ, mà là một bản tự thú tột cùng đau đớn của người mẹ già, vạch trần việc anh Đức và chị Hai Thủy đã từng ép buộc cụ ký vào giấy nhượng quyền sử dụng đất trong lúc cụ bị lẫn trí tuần trước, đồng thời khẳng định căn nhà ngang chính là phần tài sản dành trọn cho đứa con út hiếu thảo.
"Không... không thể nào..." anh Đức lùi lại phía sau, mặt cắt không còn một giọt máu, tay run lẩy bẩy làm rơi chiếc hộp sắt xuống nền nhà phát ra một tiếng động đanh gọn.
Đúng lúc đó, một luồng gió lạnh buốt từ đâu thốc thẳng vào gian nhà trong.
Ngọn đèn dầu duy nhất trên bàn bỗng chao đảo dữ dội, bùng lên một ngọn lửa xanh lét rồi vụt tắt ngúm. Cả căn phòng chìm đắm trong bóng tối đặc quánh.
Và từ phía góc phòng, nơi cỗ quan tài xoan đào đang án ngữ, một âm thanh khô khốc, nặng nề bắt đầu vang lên: *Ké... ét...*
Tiếng mở ván thiên.
Anh Đức hoảng loạn tột độ, quay đầu định thét lên cứu mạng thì một bàn tay lạnh ngắt như băng từ bóng tối đã chộp lấy cổ họng hắn, bóp nghẹt mọi âm thanh trong cổ họng, kéo hắn vào một cuộc đối đầu không lối thoát với người mẹ vừa khuất bóng.
