Năm hai mươi ba tuổi, tôi hỏi bà Liên một câu mà tôi đã nợ từ lâu.
Bố tôi đi họp lớp, chúng tôi ở nhà. Tôi đang ngồi trong bếp xem bà ấy nấu ăn — thói quen mới tôi không biết từ khi nào có — và bỗng nhiên hỏi:
"Bà có biết bà khó không?"
Bà ấy dừng tay, quay lại nhìn tôi.
"Khó theo nghĩa nào?"
"Khó ghét." Tôi nhìn thẳng vào bà ấy. "Tôi đã cố. Nhiều năm. Mà không được."
Bà Liên im lặng một lúc, rồi quay lại nồi canh.
"Tôi biết con cố," bà ấy nói, giọng không có trách móc.
"Bà không giận à?"
"Không." Bà ấy khuấy canh. "Con mất mẹ năm mười bốn tuổi. Bố con tái hôn khi con mười bảy. Không ghét tôi mới lạ."
Tôi nhìn bà ấy.
"Bà không cảm thấy oan à?"
"Không oan." Bà ấy đặt muỗng xuống, quay lại nhìn tôi. "Tôi về nhà này với đôi mắt mở. Tôi biết con gái của anh ấy đang đau và đang tức và cần một người để đổ vào. Tôi chọn ở lại nên tôi chấp nhận điều đó."
"Tại sao bà chọn ở lại?"
Bà ấy im lặng đủ lâu để tôi biết câu trả lời không đơn giản.
"Vì tôi yêu bố con," bà ấy nói. "Và vì tôi tin rằng mọi thứ cần thời gian."
Tôi nhìn xuống bàn.
"Bà đã đúng," tôi nói khẽ.
"Con cũng vậy," bà ấy nói. "Con cần thời gian. Không có gì sai với điều đó."
Bữa tối hôm đó tôi ăn hai chén cơm — lần đầu tiên ăn nhiều ở bàn ăn nhà mình kể từ năm mười bảy tuổi.
Bà Liên không nhận xét gì. Chỉ lặng lẽ múc thêm canh vào bát tôi khi thấy gần hết.
Đó là cách bà ấy nói những thứ không cần lời.
Tôi đã mất sáu năm để học cách đọc ngôn ngữ đó.